ΟΙ ΚΥΡΙΑΚΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΔΕΣΠΟΤΙΚΗ ΕΟΡΤΗ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ ΜΕΧΡΙ ΤΗΝ ΔΕΣΠΟΤΙΚΗ ΕΟΡΤΗ ΤΗΣ ΑΝΑΛΗΨΕΩΣ
†ΑΡΧΙΜ. ΣΠΥΡΙΔΩΝΟΣ ΚΑΤΡΑΜΑΔΟΥ
Αδελφοί μου Χριστός Ανέστη! «Αλυσίδα χρυσή» παρομοιάζει, ο Ι. Χρυσόστομος, τη σειρά των θαυμάτων που επιτελέστηκαν από τον Αναστάντα Κύριο, όπως περιγράφονται από τους 4 Ευαγγελιστές.
Η ανάγνωση των κειμένων των Ευαγγελίων την πασχαλινή αυτή περίοδο που στο μέσον της πλησιάζουμε για να εορτάσουμε την Μεσο-Πεντηκοστή, έχει μία λογική και θεολογική σειρά, μία συγκεκριμένη πνευματική σκοπιμότητα της Εκκλησίας και η σκοπιμότητα αφορά την κατήχηση, την διδασκαλία αλλά και την όλη μας πνευματική πορεία και κατεύθυνση της Μητέρας Εκκλησίας μέσα στη Χάρη και την χαρά της Αναστάσεως που όλοι μας ζούμε. Όπως και την προηγουμένη Κυριακή αναφέραμε οι δύο πρώτες Κυριακές μετά την Εορτή του Πάσχα Κυριακή του Θωμά και Κυριακή των Μυροφόρων τονίζουν το βασικό γεγονός της Αναστάσεως του Χριστού.
Οι επόμενες Κυριακές Κυριακή του Παραλυτικού, η Κυριακή της Σαμαρείτιδος και Κυριακή του Τυφλού, τονίζουν την πίστη μας όχι μόνο στο μοναδικό γεγονός της Αναστάσεως του Θεανθρώπου Κυρίου αλλά και την πίστη μας ως Θεανθρώπου στο Πρόσωπο του Χριστού, ο Χριστός δεν είναι μία αφηρημένη έννοια, ένας δάσκαλος, ένας μεταρρυθμιστής, ένας κοινωνικός επαναστάτης, ένας γκουρού ή ένας μάγος-γελωτοποιός, ο Χριστός είναι της Αγίας μας Εκκλησίας η Κεφαλή Της, ο αναμενόμενος Μεσσίας, Τέλειος Θεός και Τέλειος κατά πάντα άνθρωπος, Κύριος της ζωής και του θανάτου και αυτός είναι ο κατηχητικός σκοπός της διδασκαλίας της περιόδου αυτής της Εκκλησίας μέσα από τις ευαγγελικές διηγήσεις των Κυριακών μέχρι την Δεσποτική Εορτή της Αναλήψεως.
Βέβαια οφείλουμε να παραδεχθούμε ότι εάν για τους μαθητές Του, που είχαν ζήσει μαζί Του, είχαν ακούσει τις διδασκαλίες και είχαν βιώσει τα θαύματα Του ήταν δύσκολο να πιστέψουν στην ανάσταση Του, είναι δύσκολο και για μας, τους σύγχρονους που η πίστη δεν είναι δυνατή-συμπαγής, εξαντλείται σε φοκλορικά έθιμα, επιδερμικές συναισθηματικές εξάρσεις κάποιων ημερών στη διάρκεια του χρόνου και μέχρι εκεί και αυτό φαίνεται εκ των αποτελεσμάτων και των θλιβερών γεγονότων κυρίως με την μορφή βίας σε διαπροσωπικό, οικογενειακό, σχολικό, εργασιακό και κοινωνικό επίπεδο με ένα από λόγο υπάρχει ΑΠΟΥΣΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΣΤΑΝΤΟΣ ΧΡΙΣΤΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΖΩΗ ΤΙΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΤΑ ΕΡΓΑ ΜΑΣ.
Η Εκκλησία όμως θα χτυπά αδιάλειπτα και συνεχώς τις πόρτες των καρδιών μας, για να ανοίξουν και να δεχθούν μόνιμα το Αναστάσιμο Φως και θα μας διδάσκει ότι η πίστη δεν είναι μόνο ανθρώπινη ενέργεια, η πίστη είναι δωρεά του Αγ. Πνεύματος, είναι δώρο, αποκάλυψη του Θεού στον άνθρωπο που απλά ο καθένας μας οφείλει και πρέπει να αναζητήσει με την συνειδητή, χωρίς απουσίες για κανένα λόγο της συμμετοχή μας μέσα στο χώρο της Εκκλησίας, της Ενορίας της μεγάλης δηλαδή Οικογένειας στην οποία όλοι ανήκουμε για να μπορέσουμε τελικά να αποκτήσουμε φρόνημα και πίστη που οδηγούν στην σωτηρία και στην διέξοδο από κάθε μορφή και είδος παραλυσίας όπως οδήγησαν και τον σημερινό παραλυτικό της Ευαγγελικής Διηγήσεως.
Πριν αναφερθούμε σε μηνύματα που είναι απόρροια των γεγονότων που ακολούθησαν μετά την Ανάσταση του Κυρίου μας και με αφορμή ένα περιστατικό που έγινε στο Κοιμητήριο της πόλης μας, θα ήθελα να δούμε ότι η Ανάσταση και ο παιάνας της το γνωστό σε όλους μας «ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ», δεν είναι υπόθεση μόνο του Πάσχα μέχρι την απόδοσή του 40 ημέρες, αλλά έχει να κάνει με όλη τη ζωή και την στάση μας, ως ορθόδοξοι Χριστιανοί.
Μία Εβδομάδα πριν την Μ. Εβδομάδα τέλεσα την Εξόδιο Ακολουθία σε μια γυναίκα μεγάλης ηλικίας. Κατά την ταφή στο τέλος, μετά το «Αιωνία η μνήμη» και πριν την απόλυση κατά την κάθοδο του φέρετρου στον τάφο όπως συνηθίζεται ψέλνουμε το ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ, ανεξαρτήτου της ημέρας ή της περιόδου και μάλιστα παροτρύνουμε και όλους τους παρευρισκομένους να το συνψάλλουν μαζί μας! Δεν το προβλέπει αυτό το Τυπικό της Εκκλησίας και κάποιος κακόβουλος εύκολα μπορεί να ασκήσει αρνητική κριτική και γι’ αυτό, άλλωστε και σήμερα Γραμματείς και Φαρισαίοι του εκκλησιαστικού χώρου δεν μένουν στο αποτέλεσμα της θεραπείας του Κυρίου αλλά στο τύπο του Σαββάτου!!!!. Όμως αν προσέξει κανείς την όλη Θεολογία της Εκκλησίας και το πνεύμα της Εξοδίου Ακολουθίας θα δει ότι την Ανάσταση του Κυρίου εκφράζει η όλη Ακολουθία απόλυτα, αφού οι κληρικοί φοράμε λαμπρά άμφια και στην απόλυση λέμε το Ὁ καὶ νεκρῶν καὶ ζώντων τὴν ἐξουσίαν ἔχων, ὡς ἀθάνατος Βασιλεύς, καὶ ἀναστάς ἐκ νεκρῶν Χριστὸς ὁ ἀληθινὸς Θεὸς ἡμῶν»
Στο τέλος, λοιπόν προς την έξοδο του Κοιμητηρίου με πλησίασε μία κυρία και με ύφος καρδιναλίου εκ καθέδρας, μου λέει : –Πάτερ μου γιατί ψάλλατε το Χριστός Ανέστη; Ποιος σας έδωσε αυτό το δικαίωμα να αυθαιρετείτε; -Γιατί κυρία μου; Το Χριστός Ανέστη είναι η νίκη του Χριστού μας έναντι του θανάτου! -Μα εγώ ξέρω ότι το Χριστός Ανέστη το λέμε μόνο το Πάσχα και 40 μέρες μετά. –Έτσι είναι όπως το λέτε, αλλά από την άλλη έχουμε Αγίους της Εκκλησίας όπως ο Άγ. Σεραφείμ του Σάρωφ, ο Άγ. Νεκτάριος, ο Άγ. Πορφύριος που χαιρετούσαν όλο τον χρόνο τον κόσμο: «Χριστός Ανέστη χαρά μου…!». -Όχι πάτερ μου δεν τα ξέρετε και δεν τα λέτε καλά… χαλάτε τα έθιμά μας…έτσι όπως κάναμε στα χωριά μας και με ύφος καταφρονητική και υποτιμητικό στον Ιερέα περιχαρής γιατί με επανέφερα στην τάξη!!!!αποχώρησε!
Μετά από τα παραπάνω γνωρίζεται όμως και εσείς και εγώ κάποιους μόνο ως τηρητές του «γράμματος του Νόμου» που μπορεί να δικαιώνουν τέτοιες συμπεριφορές όπως αυτή τη γυναίκας που με παρατήρησε. Πράγματι, δεν δικαιούμαστε να προσθέτουμε ή να κόβουμε τις Ι. Ακολουθίες κατά το δοκούν. Όμως αν προσέξατε καλά, η κυρία δεν υπερασπίστηκε το Τυπικό της Εκκλησίας, αλλά της φάνηκε αντιφατικό και ανεπίκαιρο το Χριστός Ανέστη εκτός του Πάσχα…! Εκεί ήταν το θέμα της!…»
Αυτό το περιστατικό που αναφέραμε στο προηγούμενο κυριακάτικο φυλλάδιο της Ενορίας, μας οδηγεί να ασχοληθούμε επισταμένως όπως αυτό κάνει η Εκκλησία, με το Γεγονός της Αναστάσεως του Κυρίου. Ο Απ. Παύλος διακηρύσσει: «Ει δε Χριστός ουκ εγήγερται, ματαία η πίστις υμών» (Α’ Κορ. ιε’, 17). Δηλαδή, αν δεν υπήρχε το γεγονός της Ανάστασης θα ήμασταν μια απλή και απατηλή θρησκεία. Η Ανάσταση είναι η κατεξοχήν νίκη του Χριστού έναντι του θανάτου της φθοράς και της αμαρτίας. Όλες οι Κυριακές του χρόνου, είναι αφιερωμένες στην Ανάσταση και κάθε φορά που τελείται η Θ. Λειτουργία ανακεφαλαιώνεται το σχέδιο της Θ. Οικονομίας που είναι η κατεξοχήν φανέρωση της Ανάστασης του Χριστού. Η Ανάσταση του Θεανθρώπου Κυρίου εκτός από το λειτουργικό, τυπο-λατρευτικό και θεολογικό πλαίσιο, έχει να κάνει με μια πρακτική διάσταση, μία στάση ζωής σιωπηλή πολλές φορές, στον βίο του κάθε πιστού, η Ανάσταση είναι βίωμα. Έχουμε συνηθίσει Ανάσταση να εννοούμε τα έθιμα, τις σούβλες, τα αρνιά, τις λαμπάδες, τα ρούχα και δώρα, τις φωτοβολίδες και την αναχώρηση το συντομότερο δυνατό για την μαγειρίτσα, ενώ η Ανάσταση είναι η βιώση της ζωής της πίστεως εντός της Εκκλησίας και η υπέρβαση των δυσκολιών και των αδιεξόδων των δικών μας και του κόσμου γενικότερα. Ανάσταση είναι χαμόγελο, εσωτερική πληρότητα που νιώθει κανείς μετά την συνειδητή συμμετοχή και την σύνδεσή του δια της Θ. Λειτουργίας και της Μεταλήψεως της Θ. Κοινωνίας με τον Αναστάντα Χριστό και διαυτού του τρόπου και με όλους τους αδελφούς.Ανάσταση είναι, εκεί όπου οι άλλοι νοιώθουν θλίψη και απελπισία εγώ να νιώθω μέσα μου και γύρω μου μόνιμη την Χαρά και την Χάρη του Θεού. Ανάσταση είναι, το δάκρυ της προσευχής μου για τις αμαρτίες, ο πόνος για τους άλλους, που αυτοί οι ίδιοι την ίδια ώρα, αντί να είναι συντετριμμένοι για τις αμαρτίες, τα πάθη και την κατάστασή τους, επιδίδονται σε άκρατα-σχεδόν δαιμονικά γέλια και κραιπάλες, μη «Εξαγοραζόμενοι τον καιρόν (Εφεσ. Ε’, 16), όπως σημειώνει ο Απ. Παύλος………Ανάσταση είναι, η δοξολογία του ονόματος Του Θεού καθημερινά, στον πειρασμό, στην ασθένεια, στην δυσκολία, στον θάνατο ενός δικού σου ανθρώπο, στην ανέχεια, την πείνα, τη φτώχια! Εμείς όλα αυτά τα αντιμετωπίζουμε με αγανάκτηση, κλάμα, γκρίνια, θυμό, οργή και εκδικητική διάθεση και ξεσπούμε, πληγώνουμε, ταλαιπωρούμε αθώους, δήθεν για την διεκδίκηση του «δίκιου μας» και «μαχόμαστε;;;;» ενάντια στην ανισότητα και στην κάθε μορφής αδικία, ξεχνώντας, ότι με την ανοχή, τον συμβιβασμό και την αδιαφορία μας για τα πνευματικά επιβάλλουμε έμμεσα τον απαράδεκτο τρόπο της ζωής μας σήμερα. Ανάσταση είναι, να σηκώνεις τον σταυρό σου αγόγγυστα μαζί με Τον Χριστό και να στεφανώνεσαι μαζί Του στη Δευτέρα Παρουσία Του, αλλά και πρόγευσή της σε κάθε Θ. Λειτουργία στο εδώ και τώρα προς το «νυν και αεί…»! Ανάσταση είναι, το αποτέλεσμα της εφαρμογής των εντολών Του Θεού, η έμπρακτη αγάπη προς όλους και προς αυτούς που δεν μας πάνε, να είμαστε ανοιχτή αγκαλιά σε αυτούς που μας απωθούν, ασπίδα σε εκείνους που μας έχουν με την κακολογία και συκοφαντία τους ποικιλότροπα βλάψει, αλλά εμείς ανεχόμαστε τους πάντες γιατί δεν μπορούμε να βιώσουμε την Ανάσταση χωρίς αγάπη. Έτσι βιώνεται η Ανάσταση αλλά βλέπεται στο κόσμο ζούμε και αισθανόμαστε παρατεινόμενη πνευματική παραλυσία. Μία παραλυσία η οποία επειδή λείπει ο Αναστάς Κύριος χειροτερεύει και οι πιστοί νιώθουμε μόνοι μας. Όμως έχουμε καθήκον και υποχρέωση να ελπίζουμε στον Αναστάντα και όχι άπραγοι με φιλοσοφική σκέψη, αλλά ασκώντας φιλανθρωπία, αλληλεγγύη και προωθώντας την συνοχή, κυρίως όμως ζώντας με υπομονή και συνεχώς και πάντα την ζωή μας αναστάσιμα. Χρειαζόμαστε υπομονή με τον εαυτό μας. Πρέπει να αποδεχθούμε ορισμένα στοιχεία του εαυτού μας, που δεν αλλάζουμε εύκολα και βλέπουμε ότι η πνευματική μας πρόοδος γίνεται με πολύ αργό ρυθμό. Χρειαζόμαστε υπομονή με το μέλλον, που είναι αβέβαιο και απειλητικό. Η εμπιστοσύνη στον Θεό μας στηρίζει, γιατί γνωρίζουμε ότι τίποτα δεν μπορεί να συμβεί αν ο Θεός δεν το επιτρέψει. Χρειαζόμαστε υπομονή με τους ανθρώπους, που έχουν, όπως και εμείς ελαττώματα.. Χρειαζόμαστε υπομονή στις θλίψεις, στα προβλήματα, στις αντιξοότητες, στον πόνο, στην ασθένεια, στο θάνατο. «Δι’ υπομονής» και επελπίδει αναστάσεως «τρέχωμεν τον προκείμενον ημίν αγώνα» (Έβρ. ιβ, 1) προτρέπει ο Απ. Παύλος και ο αγώνας μας πολύπλευρος και πολυμέτωπος.
Eύχομαι σε όλους μας να αντιμετωπίζουμε την ζωή και να απολαμβάνουμε βιωματικά και συνειδητά την Χαρά και την Χάρη της Αναστάσεως στη διαρκή συνάντησή μας μέσα στην Θ. Λειτουργία το μεγαλύτερο δώρο του Αναστάντος Χριστού προς όλους. Αληθώς Ανέστη ο Κύριος!