ΑΝΑΛΟΓΑ ΜΕ ΤΟΝ ΣΠΟΡΟ ΠΟΥ ΣΠΕΡΝΕΙΣ, ΘΑ ΘΕΡΙΣΕΙΣ
ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΟ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΤΗΣ ΙΗ ΚΥΡΙΑΚΗΣ
†ΑΡΧΙΜ. ΣΠΥΡΙΔΩΝΟΣ ΚΑΤΡΑΜΑΔΟΥ
«Αδελφοί, λέει, ο σπείρων φειδομένως φειδομένως και θερίσει, και ο σπείρων επ εὐλογίας επ εὐλογίας και θερίσει».
Στη σημερινή Αποστολική περικοπή ο Απ Παύλος χρησιμοποιεί την εικόνα της υλικής σποράς και καρποφορίας, για να αναχθεί στην πνευματική σπορά και καρποφορία και να δώσει πνευματικά μηνύματα στους Χριστιανούς. ͘ «Αδελφοί, λέει, ο σπείρων φειδομένως φειδομένως και θερίσει, και ο σπείρων επ εὐλογίας επ εὐλογίας και θερίσει». Ανάλογα με τον σπόρο που σπέρνεις, θα θερίσεις. Σπέρνεις με τσιγκουνιά; Με τσιγκουνιά θα θερίσεις. Σπέρνεις με απλοχεριά, πλούσια, αρχοντικά; Πλούσια θα θερίσεις πολλά κι αμέτρητα αγαθά, για να ζήσεις και συ, και άλλοι κοντά σε σένα να χορτάσουν και να ευφρανθούν.
Και τώρα από την υλική σπορά να πάμε στην πνευματική. Πνευματική σπορά είναι η ελεημοσύνη. Με την ελεημοσύνη προσφέρεις στους φτωχούς υλικά αγαθά. Ενδύματα, χρήματα, τροφή, όλα επίγεια, πρόσκαιρα και φθαρτά και από αυτά τα υλικά που σπέρνεις στα χέρια των φτωχών και δυστυχισμένων αδελφών σου, θα θερίσεις τα πνευματικά, τα αιώνια, τα αληθινά, τα ασύγκριτα αγαθά του ουρανού.
Αλλά τι δίνεις, λίγα η πολλά; Και κυρίως πως τα δίνεις; Με στεναχώρια και δυσκολία και τσιγκουνιά, η με χαρά και απλοχεριά, βγαίνει ο ιερεύς από την Ωραία Πύλη και σου ζητά την ενίσχυση στους αδυνατότερους αδελφούς και εσύ έχεις όπως για όλα τα άλλα πάντα κακό λογισμό και κρίνεις και κατακρίνεις και ιεροκατηγορείς και κακολογείς; Όμως ο Αποστολικός λόγος είναι καθαρός. Όποιος δίνει λίγα, λέει ο Απόστολος, λίγα και θα θερίσει. Όποιος σφίγγει το χέρι του και δεν το ανοίγει, σφιχτό θα αντικρύσει και το χέρι του Θεού και κρατάς την καρδιά σου με αγκάθια με αγκάθια θα πορευθείς και πόνο εσωτερικό . Και όποιος συμπονεί και δίνει άφθονα, ανάλογα με τη δύναμή του και πάνω από τη δύναμή του, αυτός και θα θερίζει άφθονα και πλούσια τα ελέη του Θεού, τα πνευματικά και τα υλικά, τα ουράνια και τα επίγεια.
Επιμένει ο Απόστολος του Θεού στον τρόπο της ελεημοσύνης. Μας το λέει καθαρά: «Έκαστος καθώς προαιρείται τη καρδία, μη εκ λύπης η εξ ανάγκης ̇ ιλαρόν γαρ δότην αγαπά ο Θεός». Ελεημοσύνη και βοήθεια που δίνονται με τη βία με κακολογία και με κριτικαρίσματα, δεν είναι ελεημοσύνη. Δεν είναι η χριστιανική, η ευλογημένη και αγία, η ελεημοσύνη που θέλει ο Θεός. Έρχονται και σου χτυπούν την πόρτα ανήμποροι και αδύνατοι και σου ζητούν τη βοήθειά σου απελπισμένοι, και συ τι κάνεις; Δίνεις, για να τους ξεφορτωθείς, όχι για να βοηθήσεις. Δίνεις από ανάγκη, όχι από αγάπη. Δίνεις, για να αποφύγεις τα σχόλια, τα κουτσομπολιά, τα χειρότερα κακά και όχι για να θερίσεις αιώνια αγαθά. Δίνεις, και αντί να χαίρεσαι και να ευχαριστείς το Θεό και τους ανθρώπους, διότι σου δίνουν την ευκαιρία να δίνεις, εσύ δίνεις το πιο λίγο που μπορούσες να δώσεις, δίνεις και στενοχωρείσαι και κατσουφιάζεις και θλίβεσαι και κλαις αυτό που δίνεις. Αν δίνεις με αυτό τον τρόπο, μη δίνεις ποτέ. Αυτή δέν είναι ελεημοσύνη. Δεν είναι βοήθεια και αδελφοσύνη.
Εσύ, άνθρωπε του Θεού, δεν θα έπρεπε να περιμένεις να σου ζητήσουν, για να δώσεις. Εσύ έπρεπε να αναζητήσεις τους φτωχούς και να τους δίνεις, χωρίς να περιμένεις παρακλήσεις. Να δίνεις, λοιπόν. Να δίνεις με την καρδιά σου. Σαν να ευεργετείσαι εσύ και όχι άλλος. Διότι εσύ θα θερίσεις, και θα θερίσεις ουράνια και αθάνατα αγαθά. Και για άλλο λόγο πρέπει να δίνεις με χαρά. Διότι «ιλαρόν γαρ δότην αγαπά ο Θεός».
Το πρώτο, λοιπόν, αγαθό της ελεημοσύνης είναι η βοήθεια και ανακούφιση των απόρων, των πασχόντων αδελφών που στερούνται και πεινούν και υποφέρουν. Το δεύτερο ̇ αγαθό της ελεημοσύνης είναι το συγκινητικό παράδειγμα που εμπνέει και διδάσκει και παρακινεί και άλλους σ’ αυτό το καλό έργο. Και σ’ αυτό πάλι στρέφει την προσοχή μας ο Απόστολος, όταν μας λέει ότι ο Θεός είναι ικανός να σας δώσει και τα μέσα για να δίνετε, και την αγαθή διάθεση να θέλετε και να δίνετε με χαρά. Να δίνετε πλουσιοπάροχα και με χαρά, ώστε να δίνετε μαζί με τα αγαθά της αγάπης σας και το καλό παράδειγμα στους άλλους, το παράδειγμα της ελεημοσύνης. Έτσι να εκπληρώνεται αυτό που είναι γραμμένο στην Π. Διαθήκη για τον ευσεβή και δίκαιο του Θεού άνθρωπο ͘ ότι δηλαδή δεν τσιγκουνεύτηκε, αλλά σκόρπισε τα πλούτη και τα αγαθά του, έδωσε στους φτωχούς και πεινασμένους. Και η αρετή των αγαθοεργιών του μένει και λάμπει και ακτινοβολεί σε όλους τους αιώνες και διδάσκει όλες τις γενεές των ανθρώπων. Έχει, λοιπόν, και αυτό το μεγάλο καλό η ελεημοσύνη ͘ είναι λαμπρό παράδειγμα, δίδαγμα και μάθημα και για τους άλλους.
Και τέλος το μεγαλύτερο από όλα τα καλά της ελεημοσύνης είναι η ομόψυχη και ομόφωνη δοξολογία, η ευγνώμων και θερμή ευχαριστία προς τον ουράνιο Θεό. Ευχαριστία στο Θεό από σας πρώτον που σας πλουτίζει και σας αξιώνει να δίνετε με γενναιοδωρία. Από εμάς τους Αποστόλους, έπειτα, που μας αξιώνει να σας διδάσκουμε και να σας εμπνέουμε την αγαθοεργία και ελεημοσύνη, και ακόμη μας αξιώνει να μεταφέρουμε τα ελέη και τις βοήθειές σας στους πάσχοντες αδελφούς μας. Από εκείνους, τέλος, που λαμβάνουν τα βοηθήματά σας και ανακουφίζονται και χαίρονται και ευφραίνονται. Όλοι να ευχαριστούν. Και όλοι με μία ψυχή και ένα στόμα να δοξολογούν και ευγνωμονούν τον αίτιο και χορηγό κάθε αγαθού, τον Κύριο και Θεό. Ιδού τα αγαθά της αγίας, της χριστιανικής αγαθοεργίας και ελεημοσύνης.